پلاسکو در آتش سوخت و ویران شد. یکی از اولین نماد مدرنیته در ایران. روزها از آواربرداری گذشته و عملیات یافتن پیکرهای شهدای آتش نشان وارد روز پنجم شده است؛ ۱۰۰ ساعت از فاجعه گذشت.

«پلاسکو آتش گرفت». ساختمان پلاسکو ساعت ۷:۵۰ دقیقه صبح پنج شنبه در آخرین روز دی ماه آتش گرفت. خبری که ابتدا آنقدرها تلخ به نظر نمی آمد چرا که خبرها حکایت از حضور به موقع آتش نشانان و مهار آتش داشت. به گفته سید جلال ملکی، سخنگوی سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی شهر تهران آتش نشانان دو دقیقه و دو ثانیه بعد از تماس با آتش نشانی در محل حادثه حاضر شدند و شروع به اطفاء حریق کردند. ۱۰ ایستگاه آتش نشانی به همراه ۱۵ تانکر آب و سه دستگاه بالابر همراه با بیش از ۲۰۰ آتش نشان در ساختمان پلاسکو حاضر شدند و تعدادی از ایستگاه‌های آتش نشانی نیز در اطراف این ساختمان به حالت آماده باش درآمدند و از مردم خواستند که محل را ترک کنند اما مردم و کسبه از این کار خودداری کردند. کمی بعد در کمال ناباوری آن چه نباید اتفاق افتاد. در عرض چند ثانیه خاطرات نیم قرن تهران فرو ریخت و آتش نشان ها زیر آوار ماندند و بر آمار مصدومانی که تا پیش از آن ۳۸ نفر عنوان می شد، نگرانی سلامت بیش از ۴۰ آتش نشان که در محل حادثه در حال مهار شعله های اتش بودند نیز افزوده شد. 

نشت گاز اما اوضاع را چند برابر بدتر کرد. بنا به گفته عوامل امدادی در محل ریزش ساختمان پلاسکو دقایقی بعد از فروریختن ساختمان نشت شدید گاز رخ داد که از این رو عوامل انتظامی و امدادی از شهروندان خواستند که اطراف محل حادثه را تخلیه کنند و برای فراهم شدن امکان بهتر امدادرسانی از مراجعه به چهارراه استانبول خودداری کرده و افرادی که در محل حضور دارند برای حفظ ایمنی خود و بهتر انجام شدن عملیات امدادرسانی محل را ترک کنند. هرچند آتش نشانان و عوامل انتظامی اخطار تخلیه و دور شدن از مکان را پیش و پس از فروریختن به مردم داده بودند اما مردم بهت زده همچنان ماندن در محل را بر امداد رسانی ترجیح دادند و در محل حادثه ماندند و راه را بر عوامل امداد رسانی بستند. عده ای پیش و پس از فروریختن شروع به فیلم و عکس گرفتن کردند و موج اعتراض و انتقادات را به خود همراه کردند. 

دقایقی پس از این حادثه رئیس جمهور به وزیر کشور دستور ویژه پیگری را صادر کرد و ستاد مدیریت بحران تشکیل شد و مسئولان یکی پس از دیگری در محل حادثه حاضر شدند. محمدرضا عارف، نماینده مردم تهران اولین کسی بود که در محل حادثه حاضر شد. وزیر کشور و سایر معاونان رئیس جمهور در مکان حادثه حضور یافتند. پس از آن محمدباقر قالیباف با نیمه تمام گذاشتن سفر قم در محل حادثه حاضر شده و مدیریت عملیات را بر عهده گرفت. 

پس از آن اسامی ۲۳ نفر از مصدومان حادثه و بیمارستانی که در آن بستری بودند منتشر شد اما این اسامی نمی توانست نگرانی ها را کاهش دهد. موج شایعاتی که دهان به دهان می چرخید اوضاع را بدتر می کرد اما یک حقیقت وجود داشت تصاویر به ثبت رسید و فیلم هایی که دقایقی قبل از فروریختن ساختمان در شبکه های اجتماعی توسط فیلم بردار آنها به اشتراک گذاشته شده بود حکایت از آن داشت که شماری از مردم، کسبه و حتی آتش نشانانی که برای اطفاء حریق در ساختمان بودند زیر آوار مانده اند. ملکی، سخنگوی اورژانس کشور دقایقی بعد در گفت و گو با شبکه خبر اعلام کرد که طبق اطلاعات سازمان آتش نشانی، فعلا از سرنوشت ۳۰ اتش نشان خبری نیست. آتش نشانانی که بیرون از ساختمان شاهد زنده به گور شدن همکارانشان بودند اما مبهوت تر از دیگران رد اشک هایشان را از روی گونه های یکدیگر پاک می کردند و آوار را کنار می زدند. 

محمدباقر قالیباف، شهردار تهران دقایقی پس از نخستین جلسه مدیریت بحران که در نزدیکی محل حادثه فروریختن ساختمان پلاسکو برگزار شد آماری از تعداد آتش نشانان محبوس در زیر آوار داد و گفت: بین ۲۲ تا ۲۵ نفر از پرسنل آتش نشانی در زیر آوار گرفتار هستند. نیروهای نجات آتش نشانی در حال نجات هستند. آماری که کمی بعد از سوی سخنگوی ستاد مدیریت بحران تکذیب شد و گفت که تسلیت قالیباف برای شهادت احتمالی ۲۰ آتش‌نشان بود. 

عملیات آوار برداری و امداد رسانی به محبوس شدگان زیر آوار در نخستین روز حادثه بسیار پیچیده بود. آوار خروارها آهن و آجر یک ساختمان ۱۷ طبقه به راحتی امکان پذیر نبود. در همان ساعات ابتدایی ۲۰ تیم امدادی به همراه هشت تیم آماربردار، هشت وانت کمک دار و ۱۰ دستگاه آمبولانس به همراه ۱۰۰ برانکار به محل حادثه برای امدادرسانی اعزام شده‌اند و دو تیم سگ‌های زنده یاب نیز به محل این حادثه اعزام شدند تا در امدادرسانی به سانحه دیدگان احتمالی گرفتار در ساختمان امدادرسانی کنند. 

در این میان اما همزمان با شعله ور شدن دوباره آتش زیر آوار، خبرها و شایعاتی از سرایت آتش به سایر ساختمان ها به گوش می رسید. خبری که دوباره از سوی مسئولان آتش نشانی تکذیب شد. مهدی چمران، رئیس شورای شهر تهران اما علت احتمالی آتش‌سوزی مجدد در ساختمان پلاسکو را وجود تانکرهای گازوئیل در طبقات بالا اعلام کرد و گفت: علت آتش گرفتن مجدد این ساختمان در صبح که موجب فروریختن ساختمان شد؛ گفته می‌شود وجود تانکرهای گازوئیل در طبقات بالا بوده، زیرا در این ساختمان از گاز استفاده نمی‌شده است وی ادامه داد: پس از آتش‌سوزی اولیه این تانکرها داغ می‌شوند و مجددا آتش‌سوزی در ساختمان رخ می‌دهد که منجر به فروریختن این ساختمان ۱۷ طبقه می‌شود به طوری که اکنون ارتفاع آنچه باقی مانده در حد یک ساختمان سه طبقه است.

حجم آوار به قدی بود که آتش نشانان در پی انجام عملیات نجات برای بیرون کشیدن گرفتار شدگان زیر آوار ساختمان پلاسکو به دنبال باز کردن راهی از طریق پارکینگ پاساژ کویتی‌ها برای فرستادن سگ‌های زنده‌یاب به زیر آوار پلاسکو شدند. پس از آن اقبال شاکری، رئیس کمیته عمران شورای شهر تهران از دسترسی امدادگران و آتش‌نشانان به زیرزمین پاساژ پلاسکو خبر داد و درباره آخرین جزییات نجات محبوس شدگان ساختمان پلاسکو گفت: در حال حاضر امدادگران و آتش‌نشانان به زیرزمین پاساژ پلاسکو که احتمال می‌رود تعدادی از افراد در آن محبوس شده باشند، دسترسی پیدا کرده‌اند.

با گذشت بیش از ۱۲ ساعت از وقوع حادثه حریق در ساختمان پلاسکو و ریزش این ساختمان، خبرهای ضد و نقیض بسیار شنیده می شد اما دو خبر دلهره و نگرانی را بیش از پیش قوت می بخشید. تصاویری که از سوی صدا و سیما به صورت زنده پخش می شد دودهای سفیدی را نشان می داد که از بقایای ساختمان بیرون می زد و خطر شعله‌ور شدن آتش در پلاسکو را به دلیل “سرمای هوا و باد” که دور از ذهن نیز نبود قوت می بخشید.سید جلال ملکی درباره دلیل دود برخواسته از ساختمان پلاسکو گفت: آتش در طبقات فوقانی این ساختمان رخ داده و هنگامی که ساختمان ریزش کرد، بخش‌هایی از حریق که اصطلاحا به آن حریق نهفته گفته می‌شود، در زیر آوار مانده بود که با جابجایی آوار، گاهی دودی از زیر آوار برخواسته و شعله‌های کوچکی نیز ایجاد می‌شود که این به معنای آتش‌سوزی مجدد در ساختمان پلاسکو نیست. ملکی با بیان اینکه نه ساختمان پلاسکو دوباره آتش گرفته و نه ساختمان‌های اطراف شعله ور شده است، گفت: این دود همان دودی است که در عملیات لکه‌گیری انجام می‌شود و در حال حاضر نیز عملیات لکه گیری در این ساختمان در حال انجام است و هیچ حریق جدیدی رخ نداده است. این اظهارات نشان می داد که احتمال زنده بیرون آمدن آتش نشانان بعید به نظر می رسد. در همان زمان بود که خبر خروج پیکر دو آتش نشان از زیر آوار منتشر شد اما کمی بعد ملکی، سخنگوی ستاد بحران “پلاسکو ” خروج پیکر دو آتش نشان از زیر آوار را تکذیب کرد،

بعد از ظهر اولین روز حادثه علی لاریجانی رئیس مجلس شورای اسلامی به کمیسیون های عمران،اجتماعی و بهداشت و درمان مجلس مأموریت داد تا با همکاری دستگاه های اجرایی انتظامی و امداد رسان به بررسی ابعاد مختلف حادثه آتش سوزی و فرو ریختن ساختمان پلاسکو که منجر به مصدومیت و جان باختن جمعی از هموطنان و آتش نشانان فداکار شد، بپردازد. با نزدیک شدن به پایان شب وزیر کشور به معاون عمران و توسعه امور شهری و روستایی خود ماموریت داد گزارش جامع و دقیق از عملکرد دستگاه های ذیربط و معرفی قاصرین و مقصرین احتمالی حادثه ساختمان پلاسکو تهیه کند.

به دنبال آن رییس جمهوری در پیامی به مناسبت سانحه ناگوار آتش در ساختمان پلاسکوی تهران، اظهارداشت: حماسه ای که آتش نشانان فداکار در این صحنه خدمت ، آفریدند و جان خود را برای نجات هموطنان خویش فدا کردند، ملت ایران را به سوگ و ستایش روح فداکاری و از خودگذشتگی این فرزندان رشید ملت واداشت.

مقام معظم رهبری نیز در پیامی حادثه­ دردناک آتش­ سوزی و فروریختگی ساختمان در مرکز شهر را مایه­ اندوه و تأسف و نگرانی عنوان کردند و نوشتند: شهامت و فداکاری آتش­ نشانانی که در عملیات نجات مردم، خود دچار حادثه خطیر شده و در حال فداکاری متعهدانه به امتحانی دشوار گرفتار آمده ­اند، دل را از تحسین و تمجید و نیز از نگرانی و اندوه، آکنده می سازد. در حال حاضر همه­ تلاشها باید برای نجات جان گرفتارشدگان جهت ­دهی شود. رسیدگی به علل حادثه مسأله­ بعدی است.

با گذشت ساعت ها قیچی‌های مکانیکی برای برش قطعات نما و ادامه عملیات آواربرداری به محل حادثه وارد شدند. روند عملیات آواربرداری در دو جبهه شرقی و جنوبی ساختمان پلاسکو به طور همزمان ادامه داشت و آتش نشانان و تیم آوار برداری با بریدن ستون‌های ۱۰ تنی قصد جابجایی آن‌ها از طریق جرثقیل ها را داشتند. 

با این حال اما آواربردای به این زودی ها به اتمام نمی رسید. ملکی. سخنگوی ستاد بحران پلاسکو درباره اینکه آواربرداری تا چه زمانی به طول می‌انجامد، گفت: آواربرداری کار بسیار سنگینی است و جزو آواربرداری‌های پیچیده محسوب می‌شود که کوچک‌ترین اشتباه ممکن است مشکلات دیگری ایجاد کند. ستون‌های فلزی سنگین هستند که بریدن و جابجایی آن‌ها دشوار است نباید انتظار داشته باشیم تا ۳- ۴ ساعت آینده یا حتی فردا صبح کار ما به اتمام برسد. تمام نیروهای ما بدون وقفه تلاش می‌کنند تا به آتش‌نشانان گرفتار در آوار، دسترسی پیدا کنند.

عملیات جست‌وجو و آوار برداری حادثه ساختمان پلاسکو در حالی وارد دومین روز خود شد که با گذشت حدود ۲۰ ساعت از حادثه همچنان بیم‌ها و امیدها در خصوص سرنوشت افراد محبوس وجود دارد. در اولین ساعات دومین روز آوار برداری تقریبا در ساعت ۱ و نیم بامداد خبرهایی از شنیده شدن صدای ناله از زیر آوار در فضای مجازی منتشر شد. سید جلال ملکی، سخنگوی آتش نشانی گفت: به هیچ وجه خبرهای منتشر شده در فضای مجازی درباره زنده پیدا شدن ۵ آتش نشان در محل موتور خانه صحت ندارد اینکه اعلام شده است صدای آه و ناله به گوش می رسید صحیح نیست و ماموران امداد گر همه تلاش خود را به کار بسته اند تا مدفون شده گان را زنده بیرون بیاورند. اما انتشار شایعه ها باعث کندی در امر امداد رسانی می شود. در ادامه تلاش ماموران امدادی و آتش‌نشانی برای نجات محبوس‌ شدگان حادثه پلاسکو، تلاش‌ها برای برداشتن بخش دوم نمای چند تنی پلاسکو ادامه دارد. 

گرچه خبر شنیده شدن صدای ناله از تونل پارکینک پاساژ کویتی ها تکذیب شد اما بر اساس اظهارات یکی از آتش‌نشانان، تلفن همراه کارگرهایی که به همراه آتش نشانان در زیر آوار گیر کرده اند روشن بوده و آنها با امدادرسانان در تماس بوده‌اند اما در حال حاضر تلفنشان خاموش شده است. این احتمال وجود دارد که شارژ دستگاهشان تمام شده باشد. همچنین ممکن است افرادی که گفته می‌شود به پیام ماموران پاسخ داده و به دیوار کوبیده‌اند، همین کارگرها باشند.

جرثقیل‌ها و بیل‌ها و قیچی‌های مکانیکی همچنان ادامه داشت و بعد از برداشتن بخشی از نمای فلزی ساختمان، تلاش‌ها برای برداشتن بخش دوم این نمای چند تنی آغاز شد. 

حریق و حادثه تلخی که برای آتش نشانان ایرانی در حادثه پلاسکو پیش آمد یک روز بعد تیتر یک سایت ها و روزنامه های جهان را به خود اختصاص داد. بازتاب جهانی این اتفاق تلخ سبب شد که بسیاری از آتش نشانان در سراسر جهان ابراز همدردی خود را از طریق شبکه های مجازی به گوش خانواده های شهدای آتش نشان برسانند. 

روز دوم آواربرداری نیز به همین منوال ادامه داشت. گاهی خبرهایی از پیشرفت آوار برداری به گوش می رسید گاهی نیز خبری از پیدا شدن دو نیم تنه از پیکر یکی از شهدای آتش نشان. انتشار خبر شهادت اولین آتش نشان در بیمارستان مطهری با ۶۰ درصد سوختگی اندوه مردم را دو چندان کرد. با نزدیک شدن به پایان روز دوم جلال ملکی، سخنگوی ستاد مدیریت بحران ریزش ساختمان پلاسکو با بیان اینکه برداشتن اسکلت‌های ساختمان پلاسکو بسیار سخت است افزود: لازم است با رعایت احتیاط و ایمنی به افراد محبوس‌شده دست پیدا کنیم. به همین دلیل نمی‌توان گفت این عملیات در چه زمانی به اتمام می‌رسد اما تلاش می‌شود هرچه سریع‌تر به نتیجه برسیم. گرچه در روز دوم آوار برداری سگ های زنده یاب تازه نفس به صحنه حادثه آورده شدند اما مرتضی سلیمی، رئیس سازمان امداد و نجات جمعیت هلال احمر اعلام کرد که سگ ها نتوانسته اند پیکری را پیدا کنند. البته صبح امروز یک کلاه ایمنی پیدا شد، اما هنوز پیکری را پیدا نکرده‌ایم. اگر امکان ورود سگ‌ها به زیر آوار از دو کانال حفر شده میسر می‌شد آن‌ها می‌توانستند متوجه شوند. البته دستگاه‌های زنده‌یاب نیز از فاصله ۳۰ متری می‌توانند ازطریق امواج فرد را بیابند اما تا این لحظه این کار اتفاق نیفتاده است.

با این حال در آخرین ساعات روز دوم خبر از کشف ۴ پیکر از آوار پلاسکو در رسانه ها منتشر شد. خبری که حتی شبکه خبر آن را زیر نویس کرد اما کمی بعد از سوی سخنگوی مدیریت بحران پلاسکو رد شد. ملکی خبرهایی که درباره کشف ۴ پیکر اعلام شده بود را رد کرد و گفت: کلا دو شهید داشتیم و این اولین شهیدی است که از زیر اوار خارح شده. 

ساعت یک بامداد روز شنبه مرتضی طلایی. نایب رییس شورای اسلامی شهر تهران از کشف ۲ پیکر دیگر خبر داد و گفت: مجموعا ۴ پیکر در زیر آوار ساختمان پلاسکو پیدا شده است. نیروهای امداد و نجات مشغول کار هستند تا پیکرهای پیداشده به طور کامل از زیر آوار بیرون کشیده شود.

عملیات آواربردای با گذشت حدود ۳۶ ساعت از این حادثه با تلاش خستگی‌ناپذیر نیروهای سازمان آتش‌نشانی و امداد و نجات و همچنین مهندسین حاضر در محل حادثه ادامه یافت. مسئولان مختلف از جمله شهردار تهران، رئیس ستاد بحران کشور و همچنین دادستان تهران در محل حادثه حاضر شدند و از نزدیک روند آواربرداری این حادثه را پیگیری کردند. همچنین ساختمان کناری پلاسکو با توجه به سرایت آتش و تشخیص مهندسین به طور کامل تخریب شد. هم‌چنین در محل حادثه قطعات چند تنی نمای ساختمان پلاسکو توسط نیروهای امدادی به قطعات کوچکتر برش داده شد و توسط کامیون‌ها از این محل انتقال داده شد. 

در روز سوم حادثه حسن روحانی، رئیس جمهور با حضور در محل حادثه از روند آواربرداری بازدید کرد و از آتش نشانان دلجویی و با آنان همدردی کرد. شهردار تهران نیز توضیحاتی درباره این حادثه و اقدامات صورت گرفته به او ارائه کرد. 

در حالی که از یک سو کسبه درباره آینده و سرمایه از دست رفته اشان نگران بودند و از سوی دیگر مسئولان علت اصلی این حادثه را بررسی می کردند پیشنهاد جالب ابوالفضل حسن بیکی نماینده مجلس درباره آینده ساختمان مخروبه پلاسکو شوکی را بر کسبه وارد کرد. او پیشنهاد داد که با توجه به فداکاری آتش نشانان، محل ساختمان مخروبه پلاسکو بعد از این حوادث و حل بحران به سازمان آتش نشانی و خدمات ایمنی تهران واگذار شود تا مسئولین بدانند حتی یک لحظه هم نباید تهران را فراموش کرد.

پس از آن سیدحسن نقوی حسینی،سخنگوی کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس گفت که امنیت بافت‌های فرسوده کلان‌شهرها از جمله تهران را در دستور کار است، که با عنایت به حادثه پلاسکو این موضوع در کمیسیون مورد رسیدگی قرار می‌گیرد.

در سومین روز حادثه پلاسکو، حجت‌‌الاسلام تقوی که به نمایندگی از رهبر انقلاب به عیادت آتش‌نشانان رفت و پیام رهبری را به آتش نشانان رساند. 

به دنبال بحث ها و بررسی ها درباره مالکیت بنای و موج نگرانی کسبه، سعیدی کیا، رییس بنیاد مستعفین انقلاب اسلامی وعده داد که ساختمان پلاسکو با کیفیت بسیار خوب و منطبق با مشخصات خوب ظرف دوسال ساخته خواهد شد. او گفت: پس از آن این واحدها را طبق ضوابطی به ذینفعان واگذار خواهیم کرد. او با بیان اینکه این ساختمان قبل از انقلاب ساخته شده و سرقفلی همه واحدهای آن به مردم واگذار شده بود عنوان کرد: بنابراین ما هیچ چیزی در اختیار نداشتیم جز اصل مالکیت ساختمان. البته ما هم مسئولیتی داریم و از زیر بار مسئولیت شانه خالی نمی کنیم.

به دنبال آن نعمت زاده، وزیر صنعت، معدن و تجارت از برنامه این وزارتخانه برای ارائه پیشنهادی به دولت در خصوص مرتفع شدن بدهی‌های کسبه پلاسکو خبر داد و گفت: کسبه نباید نگران باشند؛ چرا که ما تلاش می‌کنیم مشکل آنها حل شود. چندین ساختمان پیش‌بینی شده است. همچنین حدود سه نقطه نیز برای ساماندهی آنان مشخص می شود. از طرف دیگر نیز ولی الله سیف، رئیس کل بانک مرکزی نیز از اعطای تسهیلات ۳۰۰ میلیون تومانی به هر یک از واحدهای آسیب دیده در حادثه پلاسکو خبر داد.

عصر روز سوم علیرضا نوذری‌پور، قائم مقام شرکت آب و فاضلاب استان تهران از توقف حفر تونل خبر داد و گقت: علی‌رغم این‌که در ضلع شرقی و غربی ساختمان پلاسکو تجهیزات حفاری مستقر شده‌ است، اما شهرداری اجازه شروع حفاری را نمی‌دهد. او با بیان این‌که پیشنهاد حفر تونل جدید برای دسترسی به حبس شدگان سانحه ریزش ساختمان پلاسکو از سوی شهرداری داده شده بود، اظهار کرد: در حال حاضر در حال آماده کردن اطلاعات و دسترسی به نقشه هستیم.وی ادامه داد: اگر شهرداری اجازه کار را بدهد کار حفاری آغاز خواهد شد، اما تا زمان نگرفتن مجوز نمی‌توانیم کار را شروع کنیم

به دنبال آن مهرداد علی بخشی،جانشین رئیس سازمان پزشکی قانونی در مدیریت بحران از انتقال اجساد سه تن از آتش نشانان شهید در حادثه پلاسکو به مرکز پزشکی قانونی خبر داد. پس از آن اسامی مفقودین سازمان آتش نشانی در حادثه پلاسکو به تفکیک ایستگاه محل خدمت منتشر شد که نام ۱۵ آتش نشان در این لیست دیده می شد. محمدحسن زدا، معاون فنی و درآمد سازمان تامین اجتماعی به دنبال انتشار این اسامی گفت: خانواده‌های شهدای آتش نشان که تحت پوشش بیمه این سازمان بودند، مادام العمر از تامین اجتماعی مستمری دریافت می کنند.

با گذشت سه روز از حادثه و بررسی های ابعاد مختلف این حادثه تلخ، صحبت ها از نبود بودجه و امکانات لازم آتش نشانان نقل محاقل شد. رحمت الله حافظی، رئیس کمیسیون سلامت شورای شهر از کسانی بود که با انتقاد از بودجه شهرداری به آتش نشانان انتقاد کرد و گفت: در بودجه سال جاری و بر اساس مصوبه شورای شهر ۱۴۰ میلیارد تومان از محل ۲ درصد عوارض ایمنی ساختمان ها برای توسعه ایستگاه های آتش نشانی، تامین تجهیزات مورد نیاز و آموزش پرسنل پیش بینی شده که شهرداری به آتش نشانی ۱۲۰ میلیارد تومان ابلاغ کرده است. از این ۱۴۰ میلیارد تومان تا کنون ۵۴ میلیارد تومان کسب شده ولی ۲۱ میلیارد و پانصد میلیون تومان به آتش نشانی پرداخت شده است. این سخنان حافظی درحالی بودکه محسن پیرهادی، یکی دیگر از اعضای شورای شهر تهران گفته بود: در دوره پیش ما به مدیرعامل آتش‌نشانی پیشنهاد بودجه بیشتر را داده بودیم و خود او گفت نیاز ندارد. او در همان جلسه گفت که بدم نمی‌آید شما به من پول بدهید ولی نمی‌خواهیم.

پس از آن جلال ملکی، سخنگوی آتش نشانی در نشست خبری با جمعی از اهالی رسانه به این اظهارات پاسخ داد و با اعلام این که طی ده سال اخیر مدیریت شهری، تجهیزات آتش نشانی تهران متحول شده است گفت: این گمانه زنی ها که تجهیزات سازمان آتش نشانی در حال حاضر برای پلاسکو کافی نیست صحیح نیست و عده ای مطرح کردند که به طور مثال نردبان آتش نشانی برای ١٠ طبقه کافی بوده است اما همینجا مطرح می کنم که بلندترین نردبان های دنیا ٥٤ متری است که ما در تهران در حال حاضر ٧ دستگاه از این نردبان ها داریم و در زمان حادثه ٤ عدد از این نردبان ها در محل حادثه وجود داشت که تا آخرین طبقات را پوشش می داد.

عصر روز شنبه سومین روز حادثه تلخ پلاسکو در حالی که عملیات آواربرداری همچنان نتوانسته بود تعداد کسانی را که زیر آوار مانده اند نجات دهد، سید جلال ملکی،سخنگوی سازمان آتش‌نشانی گفت که به نظر می‌رسد با احتساب ۱۵ آتش نشانی که در زیر آوار مانده‌اند،جمعا ۲۵ تن در زیر آوار پلاسکو قرار دارند.

در آخرین ساعات سومین روز حادثه، فریبرز ناطقی‌الهی دکترای مهندسی عمران، گرایش سازه و استاد پژوهشکده مهندسی سازه پژوهشگاه زلزله‌شناسی و مهندسی زلزله در برنامه علمی چرخ که به طور زنده از شبکه چهار سیما پخش شد علت گیرافتادن تعدادی آتش‌نشان و کسبه ساختمان پلاسکو در زیر آوار را اشتباه فرمانده عملیات آتش‌نشانی دانست که یک‌ساعت پس از شروع آتش‌سوزی، دستور تخلیه ساختمان از همه ماموران آتش‌نشانی، کسبه و مردم عادی را نداده است. این درحالی است که ساختمان پلاسکو ۳.۵ ساعت پس از شروع آتش‌سوزی و درحالی که آتش‌نشانان مشغول خاموش‌کردن حریق دوباره بودند فروریخت و ویران شد. البته پیش از این گفته شده که فرمانده عملیات در دقایق آخر درخواست تخلیه ساختمان را داده است.

ساعت ۲۲ سومین روز حادثه امیدها برای پیدا کردن اجساد یا افرادی زنده از زیر آوار به صفر رسید. تا این ساعت هیچ جسد و یا فرد زنده ای در محل موتور خانه ساختمان پلاسکو پیدا نشد. علی رغم اخبار منتشر شده مبنی بر محبوس شدن تعدادی از افراد در محل موتورخانه ساختمان پلاسکو اما سگ های زنده یاب موفق به پیدا کردن هیچ فردی نشدند. با قطعی شدن خالی بودن موتورخانه ساختمان پلاسکو عملیات عمرانی برای آواربرداری و جست و جوی پیکرهای مطهر شهدای آتش نشان از سر گرفته شد.

هرچند روند پیگری و بیرون آوردن پیکرهای شهدای آتش نشان همچنان ادامه دارد اما صبح چهارمین روز پس از حادثه همچنان اعلام شد که خبر جدیدی از شهدای آتش‌نشان و مفقودین حادثه ریزش ساختمان پلاسکو وجود ندارد. به دنبال آن سیدجلال ملکی، سخنگوی ستاد مدیریت بحران پلاسکو از مردم خواست تا از حضور در محل خودداری کنند. او گفت:ساعت ۳:۳۰ بامداد عده‌ای از مردم با فریاد یا حسین و یا ابوالفضل و همراه داشتن پرچم‌های مشکی وارد محوطه شدند که جو تاثربرانگیزی را ایجاد کردند. ملکی افزود: این افراد از اعضای یکی از هیات‌های منطقه پیروزی بودند و به دلیل وقوع این حادثه فاجعه‌بار برای همدردی با آتش‌نشانان به محل آمده بودند. امیدواریم در ساعات آینده یا حداقل تا پایان روز یکشنبه به پیکر شهدا دست یابیم. هرچند تا این لحظه نیمی از روز گذشته است و خبرها حکایت از برداشت آوار به وسیله آتش نشانان و تیم آواربرداری دارند اما همچنان این آواربرداری ادامه دارد.

آوار برداری در بامداد روز دوشنبه ادامه داشت تا اینکه کولیوند سرپرست اورژانس کشور از پیدا شدن دو پیکر از زیرزمین ساختمان پلاسکو خبرداد. دقایقی بعد او از خارج شدن سومین پیکر از تونلی که به سمت موتورخانه پلاسکو می رود در گفت و گو با شبکه خبر خبر داد و گفت:به این ترتیب تعداد کشته شدگان حادثه پلاسکو تا کنون با احتساب یک فوتی روز اول در بیمارستان ۶ نفر است. انتشار این خبرها از کشف اجساد در زیر زمین شایعه پیامک افراد محبوس در موتورخانه را قوت بخشید. 

به دنبال آن سیدجلال ملکی، سخنگوی مدیریت بحران حادثه ساختمان پلاسکو برای پایان دادن به شایعات اعلام کرد که اجساد کشف شده ۴ شهروند که شب گذشته با تلاش نیروهای امدادی، از زیر آوار خارج شدند، در طبقه منفی یک بودند. او با بیان اینکه من به شخصه پیکر دو نفر از کشته‌شدگان را دیدم گفت: این افراد از ناحیه سر دچار صدماتی شده بودند که توسط امدادگران با رعایت موارد منتقل شده و تحویل پزشکی قانونی شدند.

روزنامه شهروند نیز در روزنامه صبح دوشنبه به سراغ خانواده یکی از کارگرانی که در موتورخانه پلاسکو جامانده بود رفت و با خانواده قاسم، حبیب، حیدر و محسن چهار کارگری که نامشان در لیست افراد محبوس در زیر زمین پلاسکو بود گفت و گو کرد. این روزنامه در گزارش خود نوشته است: «قاسم، حبیب، حیدر و محسن چهار کارگری هستند که هرکدام با چندین ‌سال سابقه کار در ساختمان پلاسکو، با سرنوشتی نامعلوم زیر خروارها آوار جا مانده‌اند. خانواده‌هایشان اما امید دارند. ٤روز است که درمقابل ساختمان پلاسکو نشسته‌اند و منتظر خبرند. خانواده قاسم از همه مطمئن‌تر است. نام قاسم هم درپیامک ارسالی از موتورخانه ساختمان پلاسکو بود. پیامکی که خبر از زنده‌بودن و محبوس‌شدن این چهار کارگر درموتورخانه می‌داد. همین باعث شده که خانواده قاسم و سه کارگر دیگر، امید زیادی به زنده‌بودن قربانی‌ها داشته باشند. مطمئنند که قاسم جایی آن پایین محبوس شده و به انتظار کمک است. آنها به همراه سه خانواده دیگر ٤روز است که از مقابل آوار پلاسکو تکان نخورده‌اند. زمان به کندی سپری می‌شود و چشم‌ها، منتظر خبرهای امیدوار‌کننده است، ولی ٤روز است که غم سنگینی خیابان فردوسی را فرا گرفته است.»

به دنبال انتشار اخبار مربوط به کشف اجساد تازه از زیر زمین پلاسکو و بازتاب گسترده آن، مسعود قادی‌پاشا، مدیرکل پزشکی قانونی استان تهران گفت که شناسایی ۳ پیکری که بامداد امروز تحویل پزشکی قانونی شد از روی چهره امکان پذیر نیست. 

گرچه افکار عمومی مردم ایران با وقوع حادثه پلاسکو از وقوع دوباره این حادثه بیم و هراس دارد و کم کاری شهرداری و دستگاه های دولتی را مقصر اصلی این حادثه می داند، فیلمی از سخرانی قالیباف، شهردار تهران در سال های پیش موجی از واکنش ها را با خود به دنبال داشت. در این فیلم قالیباف در بیان کرده بود: «ما اگر همین الان، اماکنی که شرایط ایمنی را رعایت نمی کنند، براساس آمار شروع کنیم به پلمب کردن، صدا همه می رود بالا، می‌گن تو این وضع اقتصادی، در این وضع بیکاری، در این شرایط نبودن اشتغال، اصلا این رفتار شهرداری یک رفتار سیاسی است و می‌خواهد در این بحران اقتصادی چوب لای چرخ دولت بگذارد.
من به عنوان شهردار چکار کنم ؟ در این را ببندم، بدبخت‌شون کردم، نبندم به وظیفه ام عمل نکردم. همه این‌ها اخطار دارند. شما همین ساختمان را ببینید (اشاره به ساختمان در آتش سوخته جمهوری) اخطار دادیم، اصلا وقعی نمی نهند، اصلا براشون مهم نیست. پلمب نکنیم، دوباره آنجا آتش بگیره، سه نفر فوت کنند، می گن شهرداری تو خواب بودی چرا این کار را نکردی. یعنی واقعا شما اگر ساختمان پلاسکو را وارد بشید، وحشت می‌کنید یعنی فردا صبح من باید ببندمش، به هرحال ببندم یا نبندم. بالاخره نبندیم دوباره سه نفر اونجا فوت کنند می‌گویند شهرداری تو خواب بودی به وظیفه ات عمل نکردی.»

هرچند هنوز پس از گذشت ۵ روز از وقوع حادثه پلاسکو می سوزد و آوار برداری به پایان نرسیده اما افکار عمومی و رسانه ها و مسئولان به دنبال علل اصلی این فاجعه و رسیدگی به وضعیت سایر ساختمان های فرسوده تهران هستند. رسیدگی که سبب شده تا پای شهردار تهران و وزیر کشور به مجلس باز شود و هفته آینده برای ارائه گزارش به صحن علنی مجلس بروند. 

منبع : خبرانلاین 

منبع

مشخصات

مطالب پیشنهادی ما